Một pho tượng Phật A Di Đà cỡ lớn – phần đá nguyên khối nặng tới 9kg, cao 38cm – tạc từ khối thạch anh trắng thô hơn 60kg hiếm có: vừa lớn, vừa lành lặn. Trong tự nhiên, khối đá quý càng to càng dễ rạn nứt và lẫn tạp, nên tác phẩm đá nguyên khối đạt kích thước này luôn thuộc hàng quý hiếm. Nghệ nhân mất 9 tháng để hoàn thành; trọn bộ cùng tán hào quang chạm lộng và tòa đế gỗ quý nhiều tầng cao 70cm.
Vì sao một khối thạch anh lớn và lành lại hiếm?
Người chơi đá lâu năm đều biết một nghịch lý: tìm được khối đá quý lớn đã khó, tìm được khối lớn mà lành còn khó gấp nhiều lần. Khối đá càng to, xác suất mang vết rạn ngầm, mạch nứt và tạp khoáng bên trong càng cao – chỉ một vết rạn chạy qua thân là cả khối không thể tạc tượng nguyên khối. Đó là lý do trên thị trường, các tác phẩm đá quý chạm khắc tinh xảo hầu hết đều có kích thước nhỏ.
Khối thạch anh thô của pho tượng này nặng hơn 60kg, và sau khi loại bỏ toàn bộ phần rìa lỗi, phần lõi lành lặn, đạt độ trong cao còn giữ được tới 9kg liền mạch – đủ để tạc trọn một pho tượng cao 38cm cùng tòa sen liền khối. Với đá tự nhiên, giá trị không tăng tuyến tính theo kích thước: một pho 9kg nguyên khối quý hơn nhiều lần tổng của ba pho 3kg, đơn giản vì cơ hội sở hữu khối đá như vậy không mấy khi xuất hiện.
Vẻ đẹp của pho tượng
Đức Phật A Di Đà an tọa kiết già trên tòa sen tạc liền khối, bàn tay phải buông thư thái trên đầu gối, các ngón duỗi hướng xuống; bàn tay trái đặt ngửa nơi lòng nâng một vật báu nhỏ. Giữa ngực khắc chữ Vạn; nếp y choàng hai vai đổ thành nhiều lớp sóng dày dặn, tràn xuống phủ kín đôi chân kiết già – ở kích thước lớn, từng nếp gấp càng hiện rõ độ sâu của nhát chạm.
Điểm dễ nhận ra ngay là mái tóc bụt ốc truyền thống: từng hạt xoắn ốc tròn đều được tỉa nổi phủ kín đầu lên đến nhục kế, trên đỉnh điểm một chóp châu trong suốt – kiểu tóc kinh điển của tôn tượng Việt, đòi hỏi sự kiên nhẫn tuyệt đối khi chạm trên đá cứng. Diện tượng đầy đặn, phúc hậu, đôi mắt khép nhẹ nhìn xuống, khóe môi thoáng nụ cười từ hòa.
Nghệ nhân tiếp tục lối xử lý hai chất cảm đặc trưng: diện tượng, ngực và đôi tay mài mờ mịn như sương, còn y áo và tòa sen giữ độ trong để ánh sáng xuyên suốt – đứng trước pho tượng dưới ánh đèn, cả thân y như có nguồn sáng từ bên trong. Phía sau, tán hào quang gỗ quý chạm lộng hoa văn dây mây cuộn viền ngọn lửa, đặt trên tòa đế giật cấp nhiều tầng chạm khắc kín hoa văn – một bố cục thờ bề thế, cân xứng với tầm vóc của phần đá.
Đánh giá
Chưa có đánh giá nào.